
de Volkskrant
13 december 2014 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 6
 RONALD VELDHUIZEN
Wat leest iedereen? Beweging doet wonderen voor het brein. Wat zegt de zoutkorrelcheck? Vergeet de kleine lettertjes niet. 
Daar is onze nieuwe Verlosser. Neuropsycholoog Erik Scherder draagt zijn missie voor meer lichamelijke beweging met zoveel schwung uit, dat hij inmiddels met messiaanse woorden wordt omschreven. Beweegprofeet bijvoorbeeld, in het TV-programma Brandpunt. Geen onverwachte duiding voor een man die herhaalt dat we 'later worden beloond', als we nu meedoen aan zijn beweegboodschap. 

Scherder laat zijn aanstekelijke enthousiasme - herkenbaar aan de vele uitroeptekens in zijn nieuwe boek Laat je hersenen niet zitten - niet onbenut. Hij pleit vurig voor het wegnemen van de beweeg- en omgevingsarmoede waarin ouderen in verzorgingstehuizen zich hulpeloos bevinden. 

Hij spreekt ook de jongere generaties direct aan: beweeg nu het nog kan en uw hersenen blijven gezonder, blijer, presteren beter en lopen een véél kleinere kans op breinaandoeningen op latere leeftijd. 

Een hele rits beloften. Bij het natrekken van de wetenschappelijke bronnen blijken ze allemaal te kloppen, maar Scherders enthousiasme verhult dat extra beweging lang niet altijd bijster veel uitmaakt. 

Bewegen is goed voor de stemming, ja, maar dat ligt niet per se aan beweging zelf. Wetenschappers ontdekten in een studie met ruim 40 duizend Noren dat mensen die voor hun werk lichamelijk actief zijn, daar eerder ongelukkig van worden. Vrijetijdsbeweging maakt wél gelukkig, mogelijk vanwege sociale bijwerkingen. 

En betere breinprestaties? Scherder haalt een overzichtsstudie aan met schoolkinderen, maar daaruit blijkt dat de verbeteringen minimaal zijn. Er valt verder te lezen dat prestatieverbetering kan worden overschat, omdat studies met ongunstige uitkomsten eerder in een laatje verdwijnen. 

De kleinere kans op hersenaandoeningen houdt beter stand, maar blijft bescheiden. Tot een leeftijd van 75 jaar krijgen 6 op de 100 mensen last van dementie. Zouden al die 100 mensen veel hebben bewogen, dan is er slechts één dementiegeval voorkomen. De winst is ongetwijfeld groter voor mensen ouder dan 75 jaar, alleen al omdat fitte bejaarden beter voor zichzelf kunnen zorgen en zo wegblijven van sociaal isolement. 

Dus: sta op en wandel. Het is heus goed voor uw brein. Maar hoe profetisch de beweegmissie ook mag lijken, verwacht er geen wonderen van. 


